Een kleine vijf maanden na de Europese verkiezingen en de vliegende start van mijn parlementair mandaat, voelt het gepast om even terug te blikken op de fantastische rollercoaster waarin ik samen met mijn team en de Belgische delegatie al heb gezeten.
Ik voel me er regelmatig Liesbet in Wonderland en leer bij als een spons. Maar bovenal voel ik me verantwoordelijk voor de grote impact die we met het Europese beleid hebben op het dagelijks leven van zovele mensen.
Het Europese Parlement legde vorige week de contouren vast voor de Europese begroting voor 2025. De onderhandelingen tussen het Parlement en de Raad kunnen nu beginnen en zo kan een definitieve EU-begroting voor 2025 afgeklopt worden. De Europese begroting omvat zo’n 200 miljard, een peulschil tegenover de nationale begrotingen. Maar ze bevat hefbomen voor ongelooflijk belangrijk beleid, in Europa en de lidstaten. Zo gaat één derde van het Europese budget naar de ondersteuning van landbouw en zorgt het Europees Sociaal Fonds voor zo’n 8% van de begroting. Een ander groot deel van de taart gaat naar het verkleinen van de economische verschillen tussen de verschillende regio’s in Europa (cohesiebeleid), ook goed voor bijna een derde van het budget.
Draghi-rapport
De Italiaanse oud-premier en voormalig voorzitter van de Europese Centrale Bank, Mario Draghi confronteerde ons in september al met een heuse mountain to climb. Hij stelde het zeer duidelijk: Europa staat voor een keuze tussen verlamming of verdere integratie. Zonder doortastende maatregelen dreigt de Europese economie achterop te geraken tegenover China of de Verenigde Staten. Om echt competitief te blijven zou er volgens Draghi ieder jaar tussen de 750 en 800 miljard euro extra in de Europese economie gepompt moeten worden.
‘Extra’. Als in: bovenop de ruim 200 miljard euro die we ieder jaar voorzien. Voor een deel zal het geld van private investeerders georiënteerd moeten worden naar Europees beleid maar voor mij mogen er ook geen taboes zijn in het zoeken naar nieuwe eigen Europese middelen. Nu moeten we de lidstaten daar nog in mee krijgen. Zij verkiezen natuurlijk hun begroting zelf te kunnen aanwenden, eerder dan geld aan Europa uit te besteden. Dat zou echter een vergissing zijn: uitdagingen als economie, klimaat en migratie krijg je alleen Europees opgelost.
Von der Leyen II
Ursula von der Leyen staat voor haar tweede mandaat als Commissievoorzitster. Alle lidstaten hebben een kandidaat-Commissaris aan Van der Leyen doorgegeven, maar voordat die aan zijn of haar werkzaamheden kan beginnen, moet elke kandidaat nog goedgekeurd worden tijdens een hoorzitting in het Europees Parlement. Een soort van examen dat we binnen ons Belgisch politiek systeem niet kennen. Tijdens deze hoorzittingen worden de kandidaten ondervraagd over hun kennis omtrent hun bevoegdheden. Met 27 Commissarissen, gewijzigde politieke meerderheden en veel betrokken parlementaire commissies beloven deze hoorzittingen de komende weken hoogst interessant te worden.
We hopen het beste voor onze Belgische kandidaat-Commissaris Hadja Lahbib (MR), al zal ze stevig in haar schoenen moeten staan bij kritische vragen over onder meer haar bezoek als journalist aan de Krim en de visa aan Iran voor een burgemeestersconferentie in Brussel. Ik zal zelf bijna tien kandidaat-Commissarissen mee ondervragen en beoordelen, die binnen hun bevoegdheden enigszins overlap hebben met mijn parlementaire commissies Werk en Sociale Zaken en Leefmilieu en Gezondheid. Vooral de kandidaat voor de portefeuille van Gezondheid, Oliver Varhelyi, afgevaardigd door de Hongaarse Orban-regering, zal heel zwaar ondervraagd worden.
Wanneer de Commissie in haar huidige vorm goedgekeurd zou worden, zal Ursula von der Leyen leidinggeven aan 11 vrouwelijke en 16 mannelijke Commissarissen. Officieel voldoet de Commissie daarmee aan haar doelstellingen rond gendergelijkheid. Officieus mogen we teleurgesteld zijn dat er niet meer lidstaten bereid bleken te zijn om één van de ontelbaar vele competente, vrouwelijke politici in hun landen aan te duiden. België deed dat wel door mevrouw Lahbib aan te duiden. Dat valt toe te juichen.
Voor de Europese Volkspartij, waartoe ik en ook Von der Leyen behoren, is er daarnaast nog reden tot juichen. Naast de Commissievoorzitster zijn maar liefst 14 van de 26 kandidaat-commissarissen van de EVP. Dat is beduidend meer dan de andere politieke families en reflecteert de sterkte van de EVP in het Parlement na de Europese verkiezingen. De Europese liberalen van Renew, de sociaaldemocraten van S&D, de conservatieven van ECR en de eurosceptici van PfE moeten tevreden zijn met respectievelijk 5, 5, 1 en 1 Commissaris(sen).
Dat maakt van de volgende Commissie meteen een echte EVP-Commissie. Dat vertaalt zich ook in de bevoegdheden en de prioriteiten. Onze fractie wou - en kreeg - de meeste van de bevoegdheden die voor ons cruciaal zijn. Landbouw, migratie, defensie, budgettaire controle, economie en productiviteit zijn de komende vijf jaar allemaal EVP-bevoegdheden. Sinds 2004 wordt ons continent geleid door de christendemocratie. We zullen dat nog minstens tot 2029 doen. Dat is goed, want waar de christendemocratie samen met het democratische politieke centrum de leiding neemt, triomfeert doorgaans het algemeen belang.
Sociaal Europa
Intussen zijn de plenaire vergaderingen in Straatsburg uiteraard ook begonnen. Tijdens verschillende plenaire debatten heb ik steeds aandacht gegeven aan de sociale en duurzame thema’s die me zo na aan mijn hart liggen. Ik heb tussenkomsten gehouden over de strijd tegen armoede en dakloosheid, betaalbare huisvesting en het verkleinen van de vaardighedenkloof voor werknemers, landbouwers en ondernemers zodat iedereen voordeel kan halen uit de groene en digitale transitie.
Dit is natuurlijk nog maar het begin. De komende vijf jaar zal ik bergen verzetten om verder te bouwen op het sociaal Europa waar Marianne Thyssen de fundamenten mee heeft gelegd. De groene transitie is ingezet en we staan voor een industriële transitie. Het is aan ons om ervoor te zorgen dat dit ook een sociale transitie wordt.
Belgische delegatie
Tot slot sta ik ook graag even stil bij mijn cd&v-collega’s in het halfrond, Pascal Arimont en Wouter Beke. Met twee compagnons van hun kaliber voel ik me steeds gesterkt. Mede dankzij hen, heb ik hier de afgelopen maanden goed mijn weg leren vinden.
Een mandaat als Europarlementslid mogen bekleden is een voorrecht. Bescheiden maar kordaat wil ik een positieve impact leveren in het leven van miljoenen mensen. Het gevoel van trots dat me de afgelopen tijd bekroop gedurende de eerste maanden van mijn mandaat, werd enkel geëvenaard door mijn rol thuis, als mama en plusmama. Het maakt me intens gelukkig te weten dat de thema’s die we behandelen en de vraagstukken waarop we antwoorden proberen te formuleren, mee bijdragen aan het Europa zoals onze kinderen dat later zullen ervaren.
De Europese Commissie wil €7,5 miljoen mobiliseren uit het Europees Fonds voor aanpassing aan de globalisering (EGF) om 3.414 werknemers te ondersteunen die hun baan verloren na de sluiting van de Audi-fabriek in Brussel. Dat maakte de Commissie bekend in een persmededeling.
Nadat eerder de lidstaten en de Milieucommissie van het Europese Parlement reeds standpunt innamen over de 2040-klimaatdoelstelling, stemde nu ook de plenaire vergadering van het Europees Parlement voor een 90% emissiereductie van 90% tegen 2040. Liesbet Sommen en Wouter Beke, cd&v-Europarlementsleden, zijn tevreden met de extra waarborgen voor gezinnen en bedrijven: “De bijkomende flexibiliteiten zorgden ervoor dat we een ambitieus traject naar 2040 kunnen goedkeuren, dat tegelijk haalbaar en sociaal rechtvaardig is.”
De Europese Commissie stelt vandaag het langverwachte CO2 emissiereductiedoel voor 2040 voor. Hiermee bevestigt de Commissie dus haar ambitie om tegen 2040 naar 90% emissiereductie te gaan.